28 Mayıs 2018 Pazartesi

muhacir olmak da varmış


BAHAEDDİN DEMİR AYDIN
MUHACİR OLMAK DA VARMIŞ/ANI/İŞ BANKASI/2013/132 sayfa

İş Bankası Kültür Yayınları ender, bilinmeyen kişilerin anılarına yer vererek, tarihi konulara ışık tutmaya devam ediyor. Rumeli’de devlet için değişik görevlerde çalışan bir memurun Balkan Harbi arifesinde bölgesinde yaşadıklarını hatıratına ayrıntılarıyla aktarmış. Bence konunun tek eksik kalan kısmı bu anılarını sonradan kaleme alınmış olması. Keşke Bahaeddin Demir Bey günlük şeklinde bunları yazmış olsaydı daha sağlıklı bir veri aktarımını sağlamış olurdu.

B.D.A.’nın anıları torunu Demir Küçükaydın’ın dikkatini çeker. Bu anılarının genel çevirisini yaptıktan sonra düzenlemeler düzgün bir çeviri için Figen Taşkın ile Mustafa Yeni kitabı basıma hazırlayacaktır. Kitabın alt başlığı Rumelili Bir Kalem Efendisinin Anıları şeklindedir. Malum tarih kitapları, siyasi olayları, sebepleri ve sonuçları irdeler. Oysa Bahaeddin Demir Beyin anıları gibi günlük yaşamın nasıl olduğunu aktaran, sıradan insanların hayatlarına değinen yazılar çok azdır. Bu kitaba bu gözle bakılmalı ve okunmalıdır.

Kitaptan birkaç kısa not aktarmadan önce 132 sayfalık kitabın 84 sayfada bittiğini belirtelim. Kalan bölüm ise transkripsiyon (çeviri) ve dizin bölümlerinden oluşmaktadır.

İnsana güvenme ölür, duvara dayanma yıkılır. Sf.19
*
Kesriye’de işsiz bulunduğum esnada ara sıra eski sadık dostlarımı ziyaret ederdim. Ancak aramızda (olması gereken) dayanışmadan eser görülmediği gibi beni zoraki kabul ettiklerini hisseder, benim bir ricada bulunacağımı düşünerek ret cevabı vermeye hazır beklediklerini tahmin ederdim. Bu hal ve işsizlik beni üzerdi. İnsanların bu kadar iyi gün dostu olduklarını hiçbir vakit hatırımdan geçirmemiş olduğumdan içim kan ağladı.
Binaenaleyh Kesriye’den ayrıldım ve Manastır’a giderek bir memuriyet takibine başladım. Sf:27
*
Selanik’e gittim. (19 Mart 1899) Oradan Romanya bandıralı Karlo ismindeki gayet hızlı tekneyle Dersaadet’e geçtim. Sf.28
*
Yazar Rumeli’yi Kaybettirenler bölümünde yaşadıklarından da referanslar vererek harika bir analiz yapmıştır. Bu bölüm başlı başına ayrıntılı okunarak değerlendirilmelidir.

Taylan Köken